یافته های بالینی در کودکان فلج مغزی

تشخیص فلج مغزی نیازمند وجود اختلال حرکتی در کودک است.اختلالات تون عضلانی، رفلکس ها، وضعیت بدنی و عملکرد حرکتی در کودک دیده می شود. یافتههای اولیه شامل گریه و مکیدن ضعیف، تحریک پذیری، بی حالی می باشند. اگرچه اینعلائم غیراختصاصی می باشند. در نوزادان پره مچور (نوزادی که زودتر از 9 ماهبارداری به دنیا می آید) یا نوزادان با وزن کم تولد، ناهنجاری های نورولوژیک اولیهمانند دیستونی گذرا ممکن است ادامه پیدا نکنند.

اگرچه در مواردی بهبودی نسبی علائم میتواند در درصدی ازکودکان مبتلا به فلج مغزی که علائم درگیری تون عضلانی و رفلکسی را ندارند و قبل از2 سالگی تشخیص داده شدهاند روی دهد. اما به واسطه این که چون معاینات اولیه نمیتواندناهنجاریهای آینده را پیشبینی کنند، معاینات مکرر پیگیری برای تشخیص فلج مغزی ودرمان صحیح (خصوصاً درمان توانبخشی از جمله کاردرمانی) ضروری هستند.

رفلکسهای اولیه پایدار یا اجباری یک علامت اولیه فلجمغزی هستند. رفلکسهای اولیهاجباری رفلکسهایی هستند که کودک نمیتواند از پدیدار شدن آنها جلوگیری کند. اینرفلکس ها میتوانند از کنترل حرکتی ارادی جلوگیری کنند. مثالهای رفلکس اجباریعبارتند از رفلکسهای تونیک گردنی شامل رفلکس تونیک گردنی غیرقرینه، رفلکس تونیکگردنی قرینه و رفلکس تونیک لایبرتنی.

رفلکسهای مورو، پالمار و پلانتار اغلب در کودکان فلج مغزی پایدار باقی میمانند. فقدان یا پاسخناکافی مورو در یک سمت در نوزادان باهمی پلژی، فلج شبکه براکیال یا احیاناً شکستگیکلاویکل روی میدهد.

تون عضلانی غیرطبیعی میتواند با کاهش، افزایش یا مقاومتنوساندار به حرکت پاسیو و غیر فعال مشخص شود. به هر حال یک دوره طولانی کاهش تون عضلانی،ارزیابی بیشتر را برای رد اختلال های نروماسکولار همچون میوپاتی مادرزادی یا اسپاینال موسکولار آترونیمیطلبد. هایپوتونی اغلب پیش درآمد اتتوئید یا اسپاستیتی است. تنها درصد کمی ازکودکا فلج مغزی هایپوتونی دارند.

فلج مغزی اسپاستیک، شایعتریننوع فلج مغزی است و 75 درصد کودکان فلج مغزی را شامل می شود. اسپاستیتی عبارت استاز افزایش مقاومت نسبت به حرکت پاسیو مفصل. که اگر با سرعت همراه شود کلونوس رخ میدهد. علائم نرون محرکه فوقانی در کودکان مبتلا به فلج مغزی شامل رفلکسهای افزایشیافته، کلونوس و رفلکس بابنسکی میباشد. دیگر یافتهها شامل کاهش قدرت و کنترلحرکتی که باعث اشکال در هماهنگی و تعادل میشود.

ناهنجاریهای شایع وضعیتی بهوسیله اسپاستیتی و همچنینرفلکسهای اولیه تحتتأثیر قرار می گیرد و شامل اکستانسیون اندام تحتانی و فلکشناندام فوقانی میباشد. الگوی اکستنشن شامل ادداکشن هیپ، اکستنشن زانو و پلانتارفلکشن مچ پا میتوانند لباس پوشیدن و یا احیاناً قنداق کردن نوزاد را سخت کند. اینالگو به عنوان حالت قیچی مانند معروف است و در حالت تحمل وزن یا تعلیق عمودی کودک،الگوی غالب است.

کودکان مبتلا به تون اکستانسور شدید میتوانند وضعیتگیریاوپیستونیک با هایپر اکستانسیون تنه و گردن را نمایش دهند. الگوی فلکشن اندامفوقانی شامل ابداکشن شانه، فلکشن آرنج، فلکشن مچ و انگشتان پروتانسیون مچ و اداکشنمیباشد. این الگو هنگامی برجسته میشود که کودک تحریک شده باشد یا در فعالیت دخیلباشد که وضعیت high-guard" ایجاد نماید.

مشت کردن (fisting) غیرطبیعی میتواند تنها تظاهر تون افزایشیافته در کودکان فلج مغزی خفیف باشد. تون عضلانی نوساندار (گاهی تون کم و گاهیتون عضلانی زیاد می شود)، بیشتر مشخصه دیستونی است، دیستونی یک اختلال حرکتی استکه در آن انقباضات عضلانی متناوب یا پایدار غیرارادی، پیچش و حرکات تکراری، وضعیتهایغیرطبیعی یا هر دو دیده میشود. دیستونی اغلب در زمان استراحت هم دیده میشود. امدر حالت فعالیت یا وقتی که کودک برای انجام کار یا فعالیتی تقلا می کند، بیشتردیده می شود.

اسپاستیتی و دیستونی به طور مکرر با هم در فلج مغزی وجود دارند و افتراق این دو نوع الگویحرکتی با استفاده از ارزیابی بالینی جهت کمک به درمان مناسب مهم است. از دیگراختلالات حرکتی آتتوز است که یک الگو حرکتی پیچشی یا چرخشی انتهای اندامهاست.

آتاکسی نادر است و اگر دیده شود باید بررسیهای بیشتربرای روندهای دژنراتیو مخچه انجام شود. بیماریهای اسپینوسربلار پیشرونده اغلب باترکیبی از آتاکسی اسپاستیتی هستند و شامل آتاکسی فردریش و آتاکسی تلانژکنازی میباشند.

در کودکان فلج مغزی، الگوهای حرکتی میتوانند متفاوت باشند. الگوی سینهخیزرفتن، اغلب در کودکان فلج مغزی استفاده میشود. چون توناکستانسور اندام تحتانی سینهخیز رفتن بااستفاده از دو سمت را مشکل میسازد. با وجود این الگو، اغلب در کودکان دارای رشدطبیعی نیز استفاده میشود. راهرفتن روی زانو یا پرش کوتاه یک الگوی اتخاذ شده به علل مشابه است. راه رفتن رویانگشتان در کودکان با اسپاستیتی، تأثیرگذار بر روی هر دو اندام تحتانی، شایع است.

در صورت وجود شرح حال از سوی والدین کودک مبنی بر ترجیحدادن یک دست در انجام فعالیت یا کارها قبل از یک سالگی، باید به همی پلژی شک کرد.استفاده از یک دست به صورت غالب در دو سالگی دیده میشود. همچنین غیرقرینگی حرکتیاندام نیز پزشک را به همیپلژی مشکوک میکند.

برخی کودکان همیپلژی روی باسن لیز میخورند و خودشان رابا استفاده از اندام فوقانی غیردرگیر به سمت جلو حرکت میدهند. ناهنجاریهای حرکتیدهان در کودکان فلج مغزی،شامل آبریزش و بیرون آوردن زبان و در مواردی تاخیر درگفتار و تکلم می باشد.