گفتاردرمانی در کودکان فلج مغزی

فلج مغزی عارضه است که در اثر آسیب به مغزدر دوران بارداری، هنگام تولد و به دنیا آمدن نوزاد و در مواردی به علت آسیب وصدمات به مغز در حال رشد کودک در یکی دو سال بعد از تولد حاصل می شود. این آسیب میتواند ناشی از صدمات فیزیکی مثل ضربه مستقیم به سر کودک و یا ناشی از صدمات دیگراز جمله به علت کمبود اکسیژن هنگام تولد و یا ناشی از تب بالا بعد از تولد حاصلشود. پیامد این صدمات، کودک دچار فلج مغزی شده و سبب می شود که کودک به تناسب ضربهو آسیب به مغز و شدت آن، در طی مراحل رشدی و حرکتی خود (کنتر سر و گردن، نشستن،ایستادن و راه رفتن)، در تکلم و گفتار و نیز در مواردی در درک،شناخت و توانمندی های ذهنی دچار مشکل شود.

خصوصیات گفتاری این کودکان به دلیل انواعمختلف فلج مغزی بر حسب نوع و شدت و محل ضایعه بسیار متفاوت است. چون این کودکانمعمولاً نمی توانند سر و گردن خود را به خوبی و مناسب نگه دارند و یا به دلیل مشکلبلع و ضعف عضلات دهان، آبریزش از دهان دارند، مشکلات گفتاریشان بیشتر می شود.
معمولاً رشدشخصیت در کودکی که نمی تواند به طور واضح صحبت کند و محدودیت حرکتی هم دارد، زیاد تحتتاثیر قرا می گیرد، بنابراین آسیب شناس گفتار و زبان (گفتاردرمان) برای بهبود حرکاتدهان و همچنین جنبه های درکی و شناختی و بیانی گفتار کودک تلاش می کند. اگر کودکبتواند، دستورات کلامی که دیگران به او می دهند را درک کند، می تواند با یادگیریسخن گفتن، ارتباط متقابل با محیط برقرار نماید.
گفتار درمانیدر درجه اول سعی دارد با تقویت عضلات زبان و دهان گفتار کودک فلج را آسان تر نمودهو کمک کند تا گفتار واضح تر گردد، همچنین تعداد لغات او را افزایش داده تا بتواندافکار و احساسات خود را در قالب جملات طولانی تری بیان نماید. چنانچه اختلال کودکشدید باشد، به او زبان اشاره می آموزد و یا استفاده از تخته ارتباطی و تصاویر سادهرا جایگزین گفتار مینماید تا با اشاره به اشکال مورد نظر، خواسته هایش را بیان کند.
در موردموارد شدید فلج مغزی که مشکل شناختی ندارند، گفتار درمان از ابزارهای تکنولوژیککامپیوتری در درمان استفاده می کند تا توانایی های ارتباطی کودک را ارتقا دهد،صدای ضعیف کودک را تقویت نماید و تولید صحیح صداها و کلمات و جمله سازی را با آنهاتمرین کند و یا رابط میان کودک با محیط شود.